ARINTILAR VE GELİŞMELER
Atatürk Havalimanı saldırısının Perde arkası
İstanbul Atatürk havalimanında dün gece yaşanan canlı bomba saldırısının detayları kısmende olsa belirmeye başladı.
Resmi açıklamalar henüz çok ayrıntılı olmasa da, emniyet yetkililerinin verdiği bilgiler, görgü tanıklıkları, güvenlik kameralarından gelen görüntü ve fotoğraflar ile birlikte şimdilik ortaya çıkan tablo şu şekilde:
Başbakan Binali Yıldırım’ın yaptığı açıklamaya göre ilk patlama Türkiye saati ile 21.22’de meydana geldi.
Bundan birkaç dakika önce de saldırganların kalaşnikoflarla çevreye ateş açtıkları anlaşılıyor.
Saat 22.00 sularında, sosyal medyada endişeli haber ve sorular yayılmaya başladı.
Nerede başladı, nasıl gelişti?
Atatürk Havalimanı’nın Dış Hatlar bölümü iki kattan oluşuyor.
Yukarı katta Dış Hatlar Gidiş, aşağı katta ise çıkan yolcuların kullandığı Dış Hatlar Geliş bölümü var.
Saldırının yukarıda, Dış Hatlar Gidiş kapısının bulunduğu bölgede başladığı ve aşağıda devam ettiği anlaşılıyor.
Saldırının gerçekleşti nokta konumları
Adalet Bakanı Bekir Bozdağ, meclise olayın gelişimini “Bunlar teyide muhtaç ham bilgiler” kaydını düşerek şöyle anlattı:
- 3 teröristin olduğu ifade ediliyor.
- Teröristlerden iki tanesi Dış Hatlar Gidiş noktasına geliyor ve bir tanesi yolcuların geçtiği yere doğru ateş ediyor.
- Bir tanesi içeri giriyor ve oradan koşup alt kat giriş bölümüne doğru hareket ediyor.
- Orada bir çatışma çıkıyor. Polisin açtığı ateş sonucu yaralanan teröristin elinden silah düşüyor. Terörist kendini patlatıyor.
- Bu arada yukarıda, ilk başta ateş eden terörist daha önce kendini patlatıyor.
- Üçüncü bir teröristin de dışarıda beklediği tahmin ediliyor. İnsanlar dışarı can havliyle kaçarken onların belki ölümü hesaplandı. Artık o sırada dışarıda patlama oluyor.
Bakanın anlatısında geçen birinci saldırganın, içeride nereye kadar ilerleyebildiği ve tam olarak neler yaşandığına ise bazı görgü tanıklıkları ışık tutuyor.
Olaydan kısa bir süre önce eşiyle birlikte havaalanına giden Güney Afrikalı Paul Roos, saldırganın Dış Hatlar Gidiş kısmına girdikten sonra yürüyen merdivenle alt kata indiğine ve orada vurulduktan sonra bombasını patlattığına işaret ediyor:
”Dış hatlara geldiğimizde bir kişinin rastgele ateş ettiğini gördüm. Önüne gelene ateş ediyordu. Siyahlar giymişti. Yüzünde ise maske yoktu, 50 metre uzağındaydım. Kontuarların arkasına saklanmıştık. Sonra geri döndü ve bize doğru gelmeye başladı. Silahını ceketine saklamıştı. Kendisini durdurmaya gelen olup olmadığını anlamak için endişeyle çevresine bakındı, ardından yürüyen merdivenle aşağı indi. Bir süre daha silah sesi duyduk, sonra bir patlama daha, sonra ses kesildi.”
Bu tanığın anlattıkları, dün gece sosyal medyada yaygınlaşan güvenlik kamerası görüntüleriyle de uyumlu.
Bu görüntülerde bir saldırganın koşarak gelişi, polis tarafından vurulup yere düşüşü, elindeki otomatik silahın yerde kayışı, polis olduğu anlaşılan şahsın onun yakınına gelişi ve muhtemelen üzerindeki intihar yeleğini görüp hızla uzaklaşması görülüyor.
Havalimanının içindeki tahribat
İkinci saldırganın da Dış Hatlar Gidiş kapısında çevreye ateş açtıktan sonra üzerindeki bombayı patlattığı anlaşılıyor.
Üçüncü saldırganın ise alt kattaki Dış Hatlar Geliş kapısı önünde, taksilerin beklediği dış alanda ateş açtıktan sonra bombasını infilak ettirdiği bilgisi ağırlık kazanıyor.
Bu bilgi, bu alandan çekilen fotoğraflar, tanıklıklar ve can kayıplarıyla da doğrulanıyor.
Kaç kişilerdi?
İstanbul Valisi Vasip Şahin dün geceki ilk açıklamasında “Dış Hatlar Terminali geliş katı yolcu karşılama salonu girişinde sayısını 3 olarak değerlendirdiğimiz canlı bomba intihar saldırısı” diyerek, saldırganların en az üç kişi olduğuna işaret etmiş oldu.
Üçüncü saldırganın bombasını patlattığı Dış Hatlar Geliş bölümündeki büyük tahribat
Bu bilgi bugün TBMM Genel Kurulu’nda milletvekillerine bilgi veren Adalet Bakanı Bekir Bozdağ tarafından da tekrarlandı.
Ancak dün gece bu konuda farklı iddialar paylaşılmıştı.
Örneğin Hürriyet gazetesinde Abdülkadir Selvi “ilk gelen bilgilere göre” kaydıyla “Teröristlerin 7 kişi olduğu tahmin ediliyor. Bu yazı yazıldığı sırada diğer dördünün yakalanması için operasyonlar sürüyordu” demişti.
Saldırganlar kim di?
Saldırının sorumluluğunu henüz üstlenen olmadı.
Başbakan Binali Yıldırım bugün ilgili bakanlar ve yetkililerle birlikte olay yerinde incelemelerde bulunduktan sonra yaptığı açıklamada IŞİD’in sorumlu olabileceğine işaret etti.
Saldırıda kullanılan Kalaşnikof
Yıldırım, “Güvenlik güçlerimizin yaptığı tespitler, terör eyleminin DAEŞ örgütünce gerçekleştiğine işaret etmektedir” dedi.
Ancak Yıldırım bu konudaki çalışmaların devam ettiğini de sözlerine ekledi.
Çeşitli güvenlik uzmanları da saldırının yapılış biçimi ve hedefi itibariyle IŞİD’e işaret ettiği görüşüne ağırlık veriyorlar.
Birden fazla saldırganın katıldığı, çok sayıda sivil can kaybına yol açan ve intihar eylemiyle sona eren bu tür saldırılar 2008’deki Mumbai saldırılarından sonra yaygınlaştı.
Leşker-i Taibe örgütünden 10 militanın katıldığı saldırılar dört gün sürmüş ve 164 kişinin ölümüyle sonuçlanmıştı.
Uzmanlar IŞİD’in Türkiye’de yalnızca Suriyeli aktivistleri hedef alan saldırıları üstlendiği, kendi Türkiye örgütlenmesini de düşünerek sivilleri hedefleyen eylemleri üstlenmekten kaçındığı yorumunu yapıyor.
Peki soruşturma ne aşamada?
İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı Hadi Salihoğlu, Atatürk Havalimanı’ndaki patlamanın ardından olay yerinde inceleme yaptı.
Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı Terör ve Örgütlü Suçlar Bürosu da bir soruşturma başlattı.
Adli Tıp’ta yakınlarının ölüm haberlerini alanların zor anları.
Soruşturma kapsamında, canlı bomba olan kişilerin Adli Tıp Kurumu’ndaki otopsilerinin bittiği ve olayda “belden yukarılarında vücut bütünlüğünün bozulduğu, kimliklerinin belli olmadığı ve yabancı olabilecekleri şüphelerinin bulunduğu” öğrenildi.
Başbakan Binali Yıldırım’ın İçişleri Bakanı Efkan Ala’ya verdiği talimat üzerine Başbakanlık’ta kriz masası oluşturuldu.
RTÜK’ten yapılan yazılı açıklamada, Başbakanlığın talebi üzerine, patlamaya ilişkin geçici yayın yasağı getirildiği bildirildi.
Bakırköy 3. Sulh Ceza Hakimliği, saldırı sonrasında yazılı ve görsel basın, sosyal medya ile internet ortamında faaliyet gösteren medyada, her türlü haber, röportaj ve olay görüntülerine ilişkin yayın yasağı getirilmesine karar verdi.
Görgü tanıkları Atatürk Havalimanı saldırısını anlatıyorlar
En az 41 kişinin ölümüne, 147 kişinin de yaralanmasına neden olan Atatürk Havalimanı saldırısından kurtulanlar, saldırı sırasında terminal binasında ve dışında büyük bir kaosun yaşandığını anlatıyor.
Olaydan kısa bir süre önce eşiyle birlikte havaalanına giden Güney Afrikalı Paul Roos, Reuters’a gördüklerini anlatırken, ”Dış hatlara geldiğimizde bir kişinin rastgele ateş ettiğini gördüm. Önüne gelene ateş ediyordu. Siyahlar giymişti. Yüzünde ise maske yoktu, 50 metre uzağındaydım” diyor.
Roos, kontuarın arkasına saklandıklarını anlatırken, ”Sonra ayağa kalkıp izlemeye başladım. Ardarda iki patlama meydana geldi. O sırada ateş etmeyi kesmişti” diye konuştu.
Güney Afrikalı görgü tanığı sonra şöyle devam etti:
“Sonra geri döndü ve bize doğru gelmeye başladı. Silahını ceketine saklamıştı. Kendisini durdurmaya gelen olup olmadığını anlamak için endişeyle çevresine bakındı, ardından yürüyen merdivenle aşağı indi. Bir süre daha silah sesi duyduk, sonra bir patlama daha, sonra ses kesildi.”
‘Kızkardeşimi bulamıyorum’
Saldırının hemen ardından havalimanına giden Fransız haber ajansı AFP’nin foto muhabiriyse, çok sayıda cesedin üstünün örtüldüğünü, yerde yatan cesetlerin patlamaların etkisiyle neredeyse parçalanmış olduğunu aktardı.
AFP’ye konuşan Otfah Muhammed Abdullah adlı bir yolcu ise “Birisi gelip üzerimize ateş açtı ve kız kardeşim koşarak kaçmaya başladı. Ne tarafa gittiğini göremedim. Silah sesleri susana kadar yerde yatıp bekledim… Ama kız kardeşimi bulamıyorum” dedi.
‘Herkes koşmaya başladı’
Saldırı devam ederken, havaalanının diğer bölümlerinde de bir panik havası yaşandığı anlaşılıyor.
Rihards Kalnins olaydan, uçağından yeni inmiş, Türkiye’ye giriş yapmak üzere pasaport kuyruğunda beklerken haberdar olduğunu anlatıyor.
Kalnins “Hepimiz kuyrukta bekliyorduk. İnsanlar “Bomba!”, “Patlama oldu!”, “Ateş ediyorlar!” diye bağırarak bize doğru koşmaya başladı. Tabii o koridordaki herkes dönüp, aksi yöne doğru koşmaya başladı. Büyük karmaşa yaşandı, yere düşenler, bağıranlar… Kimse ne olduğunu anlayamamıştı.”
‘Dışarı bakıyordum’
Havaalanında elektrik teknikeri olarak çalışan görgü tanığı Deniz Ayanoğlu soruları yanıtlarken, dış hatlar geliş bölümünü patlama sonrası gördüğünü ve çok sayıda ceset olduğunu söyledi:
“Ben iç hatlar geliş katındaydım, dışarı doğru bakıyordum. Patlama oldu, camlar sarsıldı. Dışarı doğru bakıyordum. Herkes dış hatlara doğru koşturmaya başladı. Bacağından yaralı bir güvenlik görevlisi gördüm, hemen ona tampon yaptılar. Ben saldırı anını değil, patlama sonra alanı gördüm. Şok olduk. Dış hatların gelişinde silahlı çatışma oldu. Dış hatlar yolcu çıkışında, bagaj alım karuselinin orada patlama olmuş. Karuselden çıktığı alanda silahını çekip ateş ediyor.”
‘Uçak kaçırılıyor sandık’
Saldırı sırasında Londra-İstanbul seferini yapmakta olan THY uçağında bulunan yolculardan Bilge Öğüt, Atatürk Havalimanı’na doğru inişe geçmişken pilotun Ankara’ya gidecekleri anonsunu duyarak şaşırdıklarını anlatıyor.
“Pilotun sesi o kadar gergindi ki, uçağın kaçırıldığını bile düşündük.” diyor Öğüt, “Ama sonradan, hosteslerin rahat tavırlarını görünce rahat nefes aldık.”
Neler olduğunu ise uçuş ekibinden değil, uçak Ankara’ya inip cep telefonlarını açtıklarında öğrenmişler:
“Bir saat boyunca uçakta, apronda bekledik ama yine anons olmadı, herkes WhatsApp’larından öğrendi olan biteni.
Ailem bana Ankara’da geceyi geçirecek bir otel ayarladı ama gidecek yeri olmayanlar, bağlantı uçuşlarını kaçıranlar indiklerinde ne yapacaklarını bilmez haldelerdi.”
“18 ayda 9 saldırı”
- Haziran 2016 – Vezneciler’deki saldırıda en az 11 kişi hayatını kaybetti, saldırıyı TAK üstlendi.
- Nisan 2016 – Bursa’da kent merkezindeki intihar saldırısında saldırgan öldü, 13 kişi yaralandı. Saldırıyı Kürdistan Özgürlük Şahinleri (TAK) üstlendi.
- Mart 2016 – Ankara’da TAK’ın Kızılay’da düzenlediği saldırıda 34 kişi, İstanbul’da İstiklal Caddesi’nde düzenlenen intihar saldırısında 5 kişi yaşamını yitirdi.
- Şubat 2016 – Ankara’da Genelkurmay Başkanlığı, kuvvet komutanlıkları ve lojmanların bulunduğu Devlet Mahallesi’nde patlayan bomba yüklü araç 28 kişinin hayatını kaybetmesine yol açtı.
- Ocak 2016 – İstanbul Sultanahmet Meydanı’ndaki intihar saldırısında 11 Alman turist öldü. Daha sonra hastanede yaşamını yitirenlerle ölü sayısı 13’e yükseldi.
- Ekim 2015 – Ankara Garı’nda Barış Mitingi’ne düzenlenen saldırıda 103 kişi öldü. Saldırıyı Irak Şam İslam Devleti IŞİD üstlendi.
- Temmuz 2015 – Şanlıurfa Suruç’ta üzerinde bomba olan şahıs kendini patlattı. 34 kişi öldü. Saldırganın IŞİD’le bağlantısı olduğu belirlendi.
- Haziran 2015 – Seçimlerden önce Diyarbakır’daki HDP mitinginde düzenlenen saldırıda 5 kişi öldü.
- Ocak 2015 – İstanbul Sultanahmet’te bir IŞİD militanı Turizm Şube Müdürlüğü’nün önünde elinde tuttuğu el bombalarını patlattı, bir polis yaşamını yitirdi.
Yurt dışından dayanışma mesajları
Saldırı gerçekleştiği sırada Atatürk Havalimanı’na iniş yapan uçaklardan birinin, Arnavutluk Başbakanı Edi Rama ve heyetini taşıdığı öğrenildi.
Arnavutluk Dışişleri Bakanlığı, Edi Rama ve beraberindeki heyetin İstanbul’a vardığını ve havalimanından güvenli bir şekilde İstanbul’daki Türkiye Başbakanlık Misafirhanesi’ne götürüldüğünü açıkladı.
Birçok uluslararası kurum ve ülke Türkiye’ye saldırıyı kınayan mesajlar gönderdi.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Ban Ki-moon “terörist saldırıyı” kınadığını açıkladı.
Beyaz Saray Sözcüsü Josh Earnest da saldırıyı en sert şekilde kınadıklarını belirtti.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Mark Toner de yaptığı yazılı açıklamada yararlıların bir an önce iyileşmeleri, yaşamını yitirenlerin ailelerine de başsağlığı dilediklerini belirterek, “Soruşturma boyunca Türk makamları ile yakın temas halinde olacağız. Terör tehdidi ile mücadelede NATO müttefiki Türkiye ile dayanışma içindeyiz.
AB Dönem Başkanı Hollanda Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, BakanBert Koenders, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’nu arayarak, Atatürk Havalimanı’ndaki “korkunç saldırıya” ilişkin taziyelerini iletti.
Avrupa Parlamentosu Türkiye raportörü Kati Piri, Twitter üzerinden şu mesajı paylaştı:
“İstanbul’daki korkunç saldırıdan şoke oldum. Böyle zalim eylemler için kullanılacak söz yok. Düşüncelerimiz Türk halkıyla”
Almanya Başbakanı Angela Merkel de ”Tüm Türk halkına terörle mücadelede birlik olduğumuzu ve birbirimizi destekleyeceğimizi iletmek istiyorum” diye konuştu.
Bu arada Hollanda’nın en çok satan gazetesi Telegraaf, Twitter üzerinden “PrayforTurkey-Türkiye için dua edin” başlığıyla Türkiye ile dayanışma mesajı yayınladı.
Fransa ve İtalya başbakanları ve İngiltere Dışişleri Bakanı da taziye dileklerini iletti.
İsrail Dışişleri Bakanlığı da Twitter’dan ölenlerin yakınlarına başsağlığı ve yaralılara geçmiş olsun mesajı gönderdi.
BU HABERİN İNGİLİZCE MAKALESİ, VİDEOLARI VE DETAYLI GÖRSELLERİ İÇİN TIKLAYIN
