Stockholm’de Kuran yakma eylemi: İsveç Başbakanı, ‘saygısızlık’ olarak nitelendirdi
İsveç’in, aşırı sağcı görüşleriyle bilinen, Danimarka merkezli ırkçı Sıkı Yön Partisi (Stram Kurs) lideri Rasmus Paludan’ın Türkiye’nin Stockholm Büyükelçiliği yakınlarında Kuran yakacak olmasına Türkiye sert karşılık verdi. İsveç’in Türkiye Büyükelçisi Staffan Herrström’un dün Dışişleri Bakanlığı’na çağrılmasının ardından İsveç Savunma Bakanı Pal Jonson’un Cuma günkü Türkiye ziyareti de iptal edildi.
Pazar gece saatlerinde resmi Twitter hesabında bir açıklama yayımlayan İsveç Başbakanı Ulf Kristersson ise olayı “saygısızlık” olarak nitelendirdi ve olaydan rahatsızlık duyan Müslümanların yanında olduğunu söyledi.
Kristersson, Twitter paylaşımında, “İfade özgürlüğü demokrasinin temel bir parçasıdır. Ancak bir şeyin yasal olması mutlaka uygun olduğu anlamına gelmez. Pek çok kişi için kutsal olan bir kitabı yakmak son derece saygısız bir davranıştır” dedi.
Dün gerçekleşen eylem öncesinde, Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, TBMM Başkanı Mustafa Şentop ve AKP sözcüsü Ömer Çelik de eylemin yetkililerce engellenmemesine tepki gösterdi.
Türkiye yanlısı eylemcilerin Büyükelçilik önünde toplandı.
Bakan Akar: Önemi kalmadı
Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, Almanya’daki Ukrayna Savunma Temas Grup Toplantısı’nın ardından yaptığı açıklamada, “Geldiğimiz noktada İsveç Savunma Bakanı Pal Jonson’un Türkiye’ye 27 Ocak’ta yapacağı ziyaretin önemi de anlamı da kalmadı. Bu nedenle ziyareti iptal ettik” dedi.
Jonson’un ziyaretinde, İsveç’in NATO’ya katılımına ilişkin Türkiye’nin itirazlarının ele alınması bekleniyordu.
Jonson: Görüşmeyi ertelemeye karar verdik
Jonson ise, dün Almanya’daki ABD askeri üssünde Bakan Akar ile bir araya geldiğini ve birlikte ziyareti ertelemeye karar verdiklerini söyledi.
Twitter’dan yayımladığı mesajında Jonson, “İsveç için Türkiye ile ilişkilerimiz çok önemli ve ortak güvenlik ve savunma konularında diyaloğu daha sonraki bir tarihte sürdürmeyi dört gözle bekliyoruz” dedi.
Our relations with Türkiye are very important to Sweden, and we look forward to continuing the dialogue on common security and defence issues at a later date. (2/2)
— Pål Jonson (@PlJonson) January 21, 2023
Bakan Akar’ın açıklamasının öncesinde bir önceki gün Dışişleri Bakanlığı da bir açıklama yapmış ve İsveç’in Ankara Büyükelçisi Herrström’un Cuma günü Bakanlığa çağrıldığını duyurmuştu.
Dışişleri’nden yapılan açıklamada, “Büyükelçiye, açıkça nefret suçu niteliğindeki söz konusu provokatif eylemi en güçlü şekilde kınadığımız, İsveç’in bu tutumunun kabul edilemez olduğu, eyleme müsaade edilmemesini beklediğimiz, kutsal değerlere hakaretin ‘demokratik haklar’ kisvesi altında savunulamayacağı vurgulanmıştır” denildi.
Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu da, “Nefret suçu düşünce özgürlüğü, ifade özgürlüğü değildir. Bu kişiye maalesef tüm uyarılarımıza rağmen izin verildi” dedi.
Çavuşoğlu, bu eylemin tüm dünyada infial yaratacağını söyleyerek İsveç makamlarına eylemin gerçekleşme saatine kadar “izni iptal etme” çağrısında bulundu. Eylem, yerel saate göre öğle saatlerinde gerçekleşti.
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın da benzer bir şekilde, eylem öncesinde uyarıda bulunulduğunu belirtti, eylemi “nefret suçlarının ve İslam düşmanlığının teşvik edilmesi” olarak yorumladı.
Stockholm’de Kur’an-ı Kerim’in yakılması açık bir nefret ve insanlık suçudur. Bunu şiddetle lanetliyoruz.
Tüm uyarılarımıza rağmen bu eyleme izin verilmesi,nefret suçlarının ve İslam düşmanlığının teşvik edilmesidir.
Kutsal değerlere saldırı özgürlük değil modern barbarlıktır.
— İbrahim Kalın (@ikalin1) January 21, 2023
TBMM Başkanı Mustafa Şentop şu ifadeleri kullandı:
İsveç bütün uyarılara rağmen Türkiye’ye yönelik provokatif terör eylemlerine izin vermeye devam ediyor.
Stockholm Büyükelçiliğimiz önünde Kur'an-ı Kerim’e yönelik alçakça bir 'eylem’e izin verilmesi nefret suçuna İsveç yönetiminin suç ortaklığı anlamına gelmektedir.
— Mustafa Şentop (@MustafaSentop) January 20, 2023
AKP Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik, “İsveç makamlarının bu yaptığı nefret suçlarını himaye etmektir” dedi.
Türkiye'nin Stockholm Büyükelçiliği önünde Kur'an-ı Kerim yakmayı hedefleyen bir eyleme izin verilmesini lanetliyoruz. İsveç makamlarının bu yaptığı nefret suçlarını himaye etmektir.
— Ömer Çelik (@omerrcelik) January 20, 2023
CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu’ndan, “Bu saygısızlığın amacını da, hedefini de iyi biliyoruz” mesajı geldi.
İsveç’in başkenti Stockholm’de büyükelçiliğimiz önünde Kur’an-ı Kerim’e yapılan insanlık dışı saldırı kabul edilemez. Milyarlarca Müslüman’ı incitecek bu saygısızlığın amacını da, hedefini de iyi biliyoruz. Nefret suçunun zirvesi olan bu faşizmi lanetliyorum.
— Kemal Kılıçdaroğlu (@kilicdarogluk) January 21, 2023
MHP lideri Devlet Bahçeli de İsveç’in NATO üyeliğine destek vermeyecekleri mesajını verdi.
İsveç’in NATO üyeliği bu şartlar altında Gazi Meclis’in onayından geçemeyecektir. Dinimize, dilimize, değerlerimize, Türk ve Türkiye Yüzyılı hedeflerimize hıyanetin ve saygısızlığın muhakkak bir sonucu olacaktır. Bu sonuca ulaşmak için diyorum ki: “Aziz Milletim Sıra Sende”
— Devlet Bahçeli (@dbdevletbahceli) January 21, 2023
Stockholm’de bugün ayrıca İsveç’in, Türkiye’nin PKK ile ilişkili oldukları gerekçesiyle bazı kişilerin iade edilmesi taleplerinin İsveç’in NATO’ya üyelik müzakereleri sırasında gündeme gelmesinin de protesto edilmesi bekleniyordu.
Ankara, İsveç ve Finlandiya’nın NATO üyelik başvurusunu kabul etmek için “terör örgütü üyesi” olarak nitelendirdiği kişilerin Türkiye’ye iadesini önemli bir koşul olarak görüyor.
İsveç geçen ay Türkiye’de “terör örgütü üyeliği” nedeniyle kesinleşmiş hapis cezası bulunan Mahmut Tat’ı iade etmişti. Tat, Türkiye’ye iade edilmesinin ardından tutuklanmıştı.
Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasında, bugün yapılması beklenen bu protesto gösterisinin de İsveç Büyükelçisi ile görüşme sırasında gündeme geldiği belirtildi:
“PKK iltisaklı çevrelerin Stockholm merkezinde bir gösteri yapacaklarını duyurdukları; terör örgütleri ve yandaşlarının propaganda faaliyetlerine izin verilmesinin Üçlü Ahitname’nin açık ihlali olduğu belirtilmiştir.”
İsveç’in Ankara Büyükelçisi Herrström geçen hafta da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan karşıtı eylem nedeniyle Dışişleri Bakanlığı’na çağrılmıştı.
İsveç Başbakanı Ulf Kristersson Erdoğan’ın kuklasının bir binanın önündeki direğe ayaklarından asılmasını ve bu anın görüntüsünün sosyal medyada paylaşılmasını kınamıştı.
